• Grzybice, mikozy (łac. mycoses) – rodzaje, zapobieganie

    Grzybice, mikozy (łac. mycoses) – grupa wysoce zaraźliwych chorób zakaźnych ludzi i zwierząt wywołana przez mikroskopijne grzyby (około 200 gat. z 250 000 opisanych).

    Czynniki sprzyjające wystąpieniu grzybic

    • nowotwory
    • antybiotykoterapia
    • awitaminozy grupy B
    • oparzenia
    • sterydoterapia
    • zaburzenia hormonalne w przebiegu niewydolności lub braku grasicy, cukrzycy, otyłości
    • zaburzenia odporności typu komórkowego wrodzone i nabyte
    • niedobór IgA

     

    • Grzybice skóry (dermatofitozy)
      • głowy
      • brody, tzw. figówka
      • paznokci
      • stóp, tzw. stopa atlety/sportowca
      • pachwin
    • Grzybice głębokie, narządowe – grupa chorób oportunistycznych, często przebiegających w AIDS. Dotyczą przede wszystkim płuc.
      • przebiegające z fungemią
      • przebiegające bez fungemii

     

     Grzybica paznokci wywołanaprzez Candida spp.           Grzybica paznokci wywołana
    przez Candida spp.

    Przyjęty podział nie jest jedynym poprawnym. Można spotkać się z podziałem grzybic skóry na: grzybice skóry owłosionej i nieowłosionej; grzybic narządowych ze względu na organ zainfekowany. Powszechny jest także, szczególnie w literaturze medycznej i weterynaryjnej podział ze względu na naukową nazwę choroby, która jest związana z czynnikiem etiologicznym. Jest on jednak mało popularny ze względu na brak możliwości rozpoznania klinicznego patogenu, który wywołał daną grzybicę.

    Podział grzybic ze względu na nazwę naukową

    • Aspergiloza
    • Blastomykoza
    • Chromomikoza
    • Dermatofitozy
    • Drożdżyca (blastomykoza)
    • Histoplazmoza
    • Kandydoza
    • Kokcydioidomikoza
    • Kryptokokoza
    • Kryptosporydioza
    • Maduromykoza
    • Mukormykoza
    • Sporotrychoza

    Podział wg pochodzenia zakażenia

    • endogenne – wywołane przez saprofity, np. Candida albicans, Geotrichum candidum
    • egzogenne – pozaeuropejskie
    • pośrednie endo- i egzogenne – Aspergillus fumigatus, Cryptococcus neoformans i rodzaj Mucor

    Objawy

    W przypadku grzybic skóry są to: świąd, łuszczenie się skóry, miejscowe zaczerwienie. W przypadku grzybic głębokich: objawy narządowe.

    LeczenieLeki użytku zewnętrznego (w pierwszym przypadku) i doustne (w obu).

    Polieny

    • Nystatyna – jest zbyt toksyczna by stosować ją ogólnoustrojowo. Podawana w formie tabletek, zawiesin, maści, tabletek do ssania i pudrów.

    Nie wchłania się z przewodu pokarmowego. Stosowana przy kandydozach błon śluzowych. Jej działanie polega na zwiększeniu przepuszczalności ściany komórkowej grzybów co powoduje wypływ cytozolu i organelli komórkowych. Nie stwierdzono szczepów opornych na Nystatynę.

    • Amfoterycyna – zachowuje się podobnie do nystatyny tzn. nie wchłania się z przewodu pokarmowego, podawana jest w tabletkach, tabletkach do ssania, kremach, pudrach i zawiesinach. Jest mniej toksyczna więc przy podawaniu parenteralnym służy do leczenia kandydioz układowych i grzybic egzotycznych.
    • Natamycyna

    Azole

    • Mikonazol – należy do pochodnych imidazolu. Podawany doustnie powoduje hamowanie syntezy składników ściany komórkowej i wzrost przepuszczalności.

    Skuteczny w leczeniu zakażeń drożdżakami i gronkowcami. Rzadko spotyka się szczepy oporne na Mikonazol.

    • Flukonazol – tiazol stosowany w terapii przerywanej lub ciągłej. Nie wiąże się z białkami osocza i rozpuszcza się w wodzie. Długi czas półtrwania ułatwia jego stosowanie.

    Skuteczny w leczeniu zakażeń grzybami z gatunku Candida.

    • Ekonazol
    • Klotrimazol
    • Worikonazol
    • Itrakonazol

    Antymetabolity

    • 5-fluorocytozyna

    Zapobieganie

    Podstawą jest higiena osobista, tj. dokładne wycieranie fałdów między palcami po zajęciach na basenie; używanie własnego ręcznika oraz higiena ubrań. W przypadku grzybicy pachwin, pośrednie znaczenie ma także otyłość.

     

    Skomentuj →

Photostream