• Przeszczepianie narządów, transplantacja (z łac. transplantare)

    Przeszczepianie narządów, transplantacja (z łac. transplantare – szczepić i plantare – sadzić) – przeszczepienie narządu w całości lub części, tkanki lub komórek z jednego ciała na inne (lub w obrębie jednego ciała). Przeszczepianiem narządów zajmuje się medyczna dziedzina naukowa nazywana transplantologią.

    Przeszczep (transplantat) – komórki, tkanka (skóra, rogówka, kości) lub narząd (serce, nerka) pobrane od dawcy, podlegające chirurgicznemu przeszczepieniu do organizmu biorcy. Niektóre tkanki i narządy mogą być konserwowane i przechowywane w tzw. bankach.

    Podział przeszczepów

    • autogeniczne (autologiczne) – polegają na przeniesieniu własnej tkanki lub narządu biorcy z jednego miejsca na drugie np. przeszczep skóry
    • izogeniczne – polegają na przeniesieniu tkanki lub narządu między osobnikami identycznymi genetycznie np. bliźniętami jednojajowymi
    • allogeniczne – polegają na przeniesieniu tkanki lub narządu między osobnikami różnymi genetycznie, ale tego samego gatunku np. człowiek –> człowiek
    • ksenogeniczne (heterologiczne, ksenogenne) – polegają na przeniesieniu tkanki lub narządu między osobnikami różnego gatunku np. świnia –> człowiek


    Najczęściej przeszczepiane narządy

    • skóra
    • serce
    • nerki
    • płuca
    • wątroba
    • trzustka
    • jelita
    • szpik kostny
    • tętnica


    Warunki powodzenia przeszczepu

    • zgodność tkankowa
    • właściwy dobór dawcy i biorcy
    • zastosowanie dobrego płynu prezerwacyjnego i metody prezerwacji dla transplantu
    • odpowiednie leczenie immunosupresyjne
    • umiejętność rozpoznania i leczenia procesu odrzucania narządu przez organizm biorcy
    • zapobieganie powikłaniom i ich leczenie


    Aspekty medyczne

    Zabiegi tego typu są bardzo skomplikowane i pracochłonne (niektórzy twierdzą, że to najtrudniejsze zabiegi chirurgiczne), ponadto występuje ryzyko, że wszczepiony narząd nie przyjmie się – to znaczy, że organizm będzie traktował go jako ciało obce i próbował zwalczyć (reakcja odrzucenia przeszczepu). W rzadkich przypadkach mamy do czynienia z sytuacją odwrotną czyli przeszczep zwraca się przeciw gospodarzowi i stara się go zniszczyć (ang.Graft vs host disease, GvHD) jest to tzn. choroba przeszczep przeciw gospodarzowi.

     

    Skomentuj →

Photostream