• Układ mięśniowy człowieka – budowa

    Układ mięśniowy – Występują dwa rodzaje mięśni. Stanowią przeciętnie 40% masy całego ciała. Typowy mięsień szkieletowy zbudowany jest z brzuśca oraz ścięgien. Brzusiec jest skupieniem włókien mięśniowych. Ma czerwone zabarwienie ze względu na obecność barwnika – mioglobiny. Większość mięśni ma jeden brzusiec, np. mięsień pośladkowy, niektóre mają ich jednak więcej, np. mięsień dwugłowy ramienia.

    Najprostsze mięśnie w ciele człowieka to mięśnie gładkie odpowiedzialne za ruchy bezwiedne, takie jak rozszerzanie źrenic, skurcze jelit i żołądka. Mięśnie poprzecznie prążkowane umożliwiają poruszanie się. Mają bardziej złożoną budowę niż mięśnie gładkie i powstały później w procesie ewolucji. Specjalna grupa mięśni poprzecznie prążkowanych powoduje rytmiczne ruchy serca pompującego krew.

    Podział mięśni

    Mięśnie (łac. musculi) możemy podzielić na kilka rodzajów:

    Układ mięśniowyI. Pod względem topograficznym (w zależności od położenia)

    • mięśnie głowy (łac. musculi capitis) i szyi (łac. musculi coli)
    • mięśnie tułowia (łac. musculi trunci)
    • mięśnie kończyn (łac. musculi extremitatum)
    • mięśnie brzucha (łac. musculi abdominis)
    • mięśnie klatki piersiowej
    • mięśnie grzbietu

    II. Pod względem czynności

     

    • Mięśnie antagonistyczne są to: zginacze i prostowniki (albo przywodziciele i odwodziciele) – działają antagonistycznie – podczas ruchu jeden kurczy się bardziej od drugiego {np. mięsień dwugłowy ramienia i mięsień trójgłowy ramienia).
    • Mięśnie synergistyczne (współdziałają w wykonywaniu tego samego rodzaju ruchu) np. mięśnie żebrowe czy mięśnie tułowia.

     

    Przy czym podział ten jest prawdziwy względem kierunku działania, bowiem w każdym ruchu zawsze biorą udział obie przeciwnie działające grupy mięśni. Gdy jedna z nich działa silniej np. przy zgięciu, druga działa słabiej i tylko hamuje zamierzony ruch np. prostowanie. To współdziałanie sprawia iż ruch jest płynny, precyzyjny i kontrolowany.

    III. Pod względem budowy

    • płaskie np. brzucha
    • okrężne np. wokół ust, oczu i odbytu
    • jednobrzuścowy – wrzecionowaty np. mięśnie pośladków
    • dwugłowy np. biceps, mięsień zginacz ramienia
    • czworogłowy np. uda
    • trójgłowy np. triceps, mięsień łydki
    • szerokie np. mięśnie wyścielające ściany brzucha i klatki piersiowej
    • krótkie np. mięśnie wokół kręgosłupa
    • długie np. mięśnie kończyn

    IV. Pod względem przyczepu

     

    • dwugłowe
    • trójgłowe
    • czworogłowe

     

    Budowa morfologiczna mięśni

     

    • brzusiec zbudowany z włókien mięśniowych
    • ścięgno początkowe i końcowe
    • przyczep początkowy i końcowy

     

    Typy morfologiczne mięśni szkieletowych

     

    • wrzecionowaty
    • płaski
    • wielogłowy (dwu-, trój-, czworogłowy) – gdy brzusiec dzieli sie na jednym ze swoich końców na wiele części czyli tzw. głowy
    • dwubrzuścowy – gdy brzusiec ma w swojej części środkowej trzecie ścięgno, które dzieli mięsień na dwie części
    • pierzasty – gdy ścięgno wnika ostrym końcem w głąb brzuśca a włókna biegną skośnie do jednej lub obu krawędzi

     

    Narzędzia pomocnicze mięśni

     

    • Powięzie – błony zbudowane z tkanki łącznej włóknistej, których zadaniem jest zewnętrzna osłona poszczególnych mięśni, grup mięśniowych i całej warstwy. Występują one przeważnie w kończynach, a ich odnogi przyczepiając sie do kości oddzielają od siebie poszczególne grupy mięśniowe tworząc tzw. przegrody międzymięśniowe.
    • Kaletki maziowe – występują między odcinkami narządu ruchu czyli między kością a ścięgnem lub mięśniem, między torebka stawowa a ścięgnem, między kością a skórą; ułatwiają ślizganie się narządów względem siebie.
    • Pochewki ścięgien – obejmują ścięgna mięśni i podobnie jak kaletki maziowe ułatwiają ślizganie się narządów względem siebie. Zbudowane z cewki i dwóch blaszek: pokrywającej bezpośrednio ścięgno mięśnia i wyścielającej wewnętrzną powierzchnię pochewki włóknistej. Blaszki te przechodzą w siebie tworząc krezkę ścięgna.
    • Bloczki mięśni – stanowią podporę, wokół których owijając się ścięgna mięśni zmieniając kierunek swego przebiegu i działania.
    • Trzeszczki – spełniają taką sama funkcję jak bloczki.

     

    Skomentuj →

Photostream