• Krew – składniki, funkcje

    Krew (łac. sanguis) – rodzaj tkanki łącznej krążącej w naczyniach krwionośnych (układ krwionośny zamknięty) lub w jamie ciała (układ krwionośny otwarty). W szerokiej definicji obejmuje krew obwodową i tkankę krwiotwórczą, a w wąskiej tylko tę pierwszą. Jako jedyna (wraz z limfą) występuje w stanie płynnym. Odpowiada za transport elementów morfotycznych krwi oraz różnych białek.

    Ilość krwi w organizmie przeciętnego człowieka wynosi 5-5,5 l. (70 ml/kg) i jest to w przybliżeniu 1/13 do 1/12 wagi ciała. Dla dzieci jest to ok. 1/10 do 1/9 wagi ciała. Część krwi mieści się w zbiornikach krwi i jest włączana do krążenia tylko w konieczności.

    Podstawowe składniki krwi

    Krew można podzielić na osocze oraz na elementy morfotyczne (czyli komórkowe).


    Osocze

    Osocze, jest to składnik płynny krwi w skład którego wchodzi:

    • Rozmaz krwi człowieka: a – bezjądrzaste erytrocyty, b – neutrofil, c – eozynofil, d – limfocyt.woda (około 92%)
    • białka osocza (odpowiadające za ciśnienie onkotyczne oraz za transport substancji):
      • albuminy
      • globuliny alfa 1
      • globuliny alfa 2
      • globuliny beta
      • globuliny gamma
    • Lipidy osocza
      • HDL
      • IDL
      • LDL
      • VLDL
    • hormony
    • transportowane do komórek rozpuszczone gazy, substancje odżywcze (cukry, tłuszcze) i witaminy
    • produkty przemiany materii (np. mocznik, kwas moczowy), bilirubina, urobilinogen.
    • składniki nieorganiczne – potas, fosforany

    Elementy morfotyczne

    Od lewej do prawej: erytrocyt, trombocyt, leukocytElementy morfotyczne stanowią około 45% objętości krwi. Ten składnik nazywany jest też hematokrytem i ma duże zastosowanie kliniczne.

    • krwinki czerwone (erytrocyty) – norma: 4,5-5,5 mln/mm³. Te komórki nie posiadają jądra komórkowego, oraz licznych organelli komórkowych.
    • krwinki białe (leukocyty) – norma: 4-9 tys/mm³, odpowiadają za odpowiedź immunologiczną,
    • płytki krwi (trombocyty) – norma: 150-350 tys/mm³. Są to fragmenty ich komórkowych prekursorów czyli megakariocytów. Odpowiadają za krzepnięcie krwi.

    Funkcje krwi

    Krew pełni następujące funkcje:

    • Krew płynąca z rany na palcudzięki hemoglobinie erytrocytów krew może rozprowadzać po organizmie tlen, a odprowadzać do płuc dwutlenek węgla (zobacz też: wymiana gazowa),
    • rozprowadza substancje odżywcze oraz witaminy i hormony,
    • odprowadza do narządów wydalniczych (nerki, gruczoły potowe) i wątroby substancje zbędne bądź szkodliwe,
    • transportuje komórki krwi z miejsc hemocytogenezy (szpiku kostnego, gruczołów limfatycznych) do centralnego układu krwionośnego,
    • zapewnia możliwość regulacji termicznej,
    • zapewnia możliwość regulacji ciśnienia wewnątrz organizmu,
    • bierze udział w procesach krzepnięcia.
    • stanowi ważny czynnik w utrzymaniu homeostazy:
      • buforuje (zapewnia w pewnych granicach stałe pH 7,4),
      • gospodarka glukozą, lipidami i innymi substancjami pochodzącymi z białek.
    • bierze udział w obronie organizmu.

     

    Skomentuj →

Photostream