• Rak wątrobowokomórkowy (hepatoma) – objawy, leczenie

    lekarz Dominika Paradowska z onko-med.pl

    Rak wątrobowokomórkowy (hepatoma; pierwotny rak wątroby; ang. hepatocellular carcinoma; HCC) – nowotwór złośliwy wątroby wywodzący się z hepatocytów.

    Piąty pod względem częstości występowania na świecie (trzecia przyczyna zgonów z powodu chorób nowotworowych).
    Największa zachorowalność jest notowana w Azji Południowo-Wschodniej. Jest tam najczęstszym nowotworem złośliwym u mężczyzn.
    3 razy częściej chorują mężczyźni niż kobiety. Szczyt zachorowań w Afryce i Azji przypada na 30.-40. rok życia, a w Europie i w USA na 50.-60. rok życia.

    Marska wątroba z powodu zakażenia WZW C z następowym rozwojem raka z komórek wątrobowychCzynniki ryzyka

    • marskość wątroby
    • hemochromatoza
    • pierwotna marskość żółciowa wątroby
    • zespół Budda-Chiariego
    • przebyte WZW B lub WZW C
    • spożywanie żywności zakażonej aflatoksyną
    • długotrwała terapia androgenami
    • doustne środki antykoncepcyjne
    • alkohol
    • palenie tytoniu
    • niedobór α1-antytrypsyny
    • schistosomatoza i zakażenia przywrą chińską
    • niedobór enzymu Plk4

    Jednocześnie występujące dwa lub więcej czynniki ryzyka bardziej zwiększają możliwość rozwoju raka niż każdy z osobna.

    Obraz kliniczny

    • powiększenie wątroby
    • słyszalny szmer nad wątrobą w związku z bogatym unaczynieniem guza
    • wodobrzusze
    • objawy niespecyficzne, takie jak:
      • bóle brzucha
      • utrata masy ciała
      • złe samopoczucie i osłabienie
      • uczucie pełności w nadbrzuszu
      • brak apetytu
    • obrzęki kończyn dolnych
    • żółtaczka
    • gorączka
    • krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego
    • nagły wzrost poziomu fosfatazy alkalicznej u osoby chorej na marskość wątroby

    Rozpoznanie

    Stawia się na podstawie:

    • charakterystycznego wyniku USG – zmiana ogniskowa u chorego z marskością wątroby
    • podwyższenia stężenia α-fetoproteiny
    • TK lub MRI wątroby
    • badania histologicznego – rozpoznanie ostateczne

    Histologiczny obraz raka wątrobowokomórkowego u pacjenta z marskością wątroby spowodowaną infekcją HCV.

    Histologiczny obraz raka wątrobowokomórkowego u pacjenta z marskością wątroby spowodowaną infekcją HCV (zdjęcie w wyższej rozdzielczości).

    Histologiczny obraz raka wątrobowokomórkowego u pacjenta z marskością wątroby spowodowaną infekcją HCV.

    Histologiczny obraz raka wątrobowokomórkowego u pacjenta z marskością wątroby spowodowaną infekcją HCV (zdjęcie w wyższej rozdzielczości).

    Badanie pomocnicze

    • badania laboratoryjne:
      • znaczne zwiększenie poziomu fosfatazy alkalicznej w stosunku do stopnia podwyższenia poziomu transaminaz
    • scyntygrafia wątroby, która wykazuje ubytki gromadzenia znacznika
    • angiografia (obecność dobrze unaczynionego guza)
    • biopsja cienkoigłowa wątroby – rzadko wykonywana (u chorych u których leczenie operacyjne jest przeciwwskazane; możliwość implantacji komórek nowotworowych – powstawanie jatrogennych przerzutów)

    Leczenie

    • w przypadku zmiany ograniczonej do 1 płata wątroby – jego wycięcie
    • w przypadku zmian bardziej zaawansowanych, jednakże w przypadku braku zajęcia dużych naczyń – przeszczep wątroby
    • chemioterapia jest nieskuteczna
    • radioterapia -> W siepniowym numerze Cancer (08/2006) opublikowano badanie, w którym wykazano, że zastosowanie terapii przy użyciu strumienia protonów może przynieść korzyści u szerokiej grupy pacjentów z rakiem wątrobowokomórkowym pozbawionych innych opcji terapeutycznych. Leczenie to cechowało się wysokim odsetkiem odpowiedzi na leczenie (81%) i dobrą kontrolą ogniska pierwotnego (u 93%), również u pacjentów z wieloma chorobami współistniejącymi takimi jak marskość wątroby, niewydolność nerek, ciężka niewydolność serca. [radiolog.pl]

    W przypadku kiedy marskość wątroby uniemożliwia leczenie operacyjne stosuje się inne możliwości terapeutyczne:

    • wstrzykiwanie alkoholu do guza – jedynym warunkiem jest wielkość guza (<5 cm). Zabieg przeprowadza się kilkukrotnie a wyniki są porównywalne do leczenie operacyjnego.
    • kriochirurgia
    • termoablacja

    Rokowanie

    Średni czas przeżycia od momentu rozpoznania wynosi 6 miesięcy.
    W przypadku zmiany ograniczonej do 1 płata 5-letnie przeżycie osiąga 10 % chorych.
    5-letnia przeżywalność po resekcji wątroby wynosi ok. 25 %, a po przeszczepie ok. 80 %.

    Profilaktyka

    Wszyscy chorzy z marskością wątroby powinni poddawać się rutynowym kontrolom (badaniom przesiewowym) w celu wczesnego rozpoznania ewentualnych zmian o charakterze nowotworowym. Należy wykonywać USG jamy brzusznej i oznaczenie poziomu AFP co 6 miesięcy.

     

    Skomentuj →

Photostream