• Staw (łac. articulatio)

    Staw (łac. articulatio) – ruchome połączenie między składnikami szkieletu (zewnętrznego lub wewnętrznego). Stawy występują u stawonogów (Arthropoda) oraz kręgowców (Vertebrata). U tych ostatnich stawy są określane, ze względu na specyficzną budowę, jako połączenia maziowe (juncturae synoviales). W stawach (tak jak w łożyskach wielu maszyn) największym problemem jest tarcie i dlatego powierzchnie stawowe pokryte są bardzo odporną na ścieranie chrząstką szklistą.

    Rodzaje stawów

    rehabilitacja w Krakowie - sport-med Kraków

    Rodzaje stawów: 1 - kulisty, 2 - eliptyczny, 3 - siodełkowaty, 4 - zawiasowy, 5 - obrotowy.

    Rodzaje stawów: 1 – kulisty, 2 – eliptyczny, 3 – siodełkowaty, 4 – zawiasowy, 5 – obrotowy.

    Kryterium podziału:

    • Staw zawiasowy - łokiećLiczba kości łączących w stawie:
      • staw prosty – w budowie biorą udział tylko dwie kości.
      • złożony – w budowie bierze udział więcej niż dwie kości np. staw łokciowy
    • liczba osi
      • stawy jednoosiowe
        • staw zawiasowy – staw łokciowy
        • staw obrotowy – staw promieniowo-łokciowy
        • staw śrubowy – staw zęba kręgu obrotowego
      • stawy dwuosiowe
        • staw eliptyczny – staw promieniowo-nadgarstkowy
        • staw siodełkowaty – staw nadgarstkowo-śródręczny kciuka
      • Stawy wieloosiowe
        • staw kulisty wolny – staw ramienny
        • staw kulisty panewkowy – staw biodrowy
      • stawy nieregularne
        • staw płaski – staw krzyżowo-biodrowy
        • staw mostkowo-obojczykowy chociaż ma on raczej charakter stawu kulistego

    Budowa połączeń maziowych

    Typowymi elementami stawu są:

    • powierzchnia stawowa – czyli główka (część wypukła) i panewka stawowa (część wklęsła), bywają także powierzchnie stawowe płaskie – kość krzyżowa z miednicą
    • torebka stawowa – otacza cały staw, ograniczając go od otoczenia;zapobiega nadmiernym przesunięciom kości oraz stabilizuje staw
    • jama stawowa

    Staw może również zawierać:

    • więzadła stawowe
    • obrąbek stawowy
    • łąkotki
    • kaletki maziowe
    • trzeszczki
    • kosmki maziowe
    • fałdy maziowe

    Poszczególne stawy różnią się zadaniami biologicznymi, a więc mają odmienną budowę i ruchomość.

    Na wykonywanie ruchów we wszystkich płaszczyznach pozwalają stawy wieloosiowe, np. kuliście uformowane stawy barkowy oraz biodrowy. Mniejszą ruchomość cechuje stawy dwuosiowe, np. siodełkowo ukształtowana powierzchnia stawu nadgarstkowo-śródręcznego kciuka pozwala na jego ruchy w dwóch płaszczyznach. Stawy jednoosiowe umożliwiają ruch tylko w jednej płaszczyźnie. Przykładem może być zawiasowy staw ramienno-łokciowy czy też obrotowy staw między najwyższymi kręgami kręgosłupa.

     

    Skomentuj →

Photostream