Gruźlica

Gruźlica - choroba zakaźna ludzi i zwierząt (przede wszystkim bydła), wywoływana przez kilka gatunków mykobakterii. Zarazek gruźlicy odkrył, a następnie ogłosił 24 marca 1882 roku Robert Koch.

Spis treści

1 Nazwa
2 Postacie
3 Czynnik etiologiczny
4 Droga szerzenia
5 Objawy i rozpoznawanie
6 Leczenie
6.1 Gruźlica w AIDS
6.2 Pozostałe zaburzenia odporności a gruźlica
7 Czynniki ryzyka
8 Zapobieganie
8.1 Szczepionka przeciw gruźlicy
8.2 Organizacja walki z gruźlicą
9 Gruźlica jako broń biologiczna
10 Gruźlica dzisiaj
10.1 Dane statystyczne

Nazwa

Gruźlica

Polska nazwa gruźlica pochodzi od zmian widocznych w badaniu histopatologicznym w tkance zmienionej gruźliczo - tzw. gruzełków. Używany jest także skrót TB (patrz niżej).

Tuberkuloza

Nazwa obecnie nieużywana. Łaciński odpowiednik tuberculosis wywodzi się od tuberculum, czyli tłumacząc dosłownie: guzka.

Suchoty

Dawna nazwa suchoty (łac. phthisis z gr. ἡ φθίσις) nie jest już używana; została wprowadzona przez Hipokratesa ze względu na wyniszczający ("wysuszający") przebieg choroby.

Postacie

  Rentgen klatki piersiowej człowieka zakażonego gruźlicą.

Mikroorganizmy wywołujące gruźlicę, prątki, atakują różne narządy, przede wszystkim płuca (ze względu na obecność tlenu i wysokie ciśnienie parcjalne dwutlenku węgla w tym narządzie), znacznie rzadziej skórę, układ kostny, układ płciowy, ośrodkowy układ nerwowy, węzły chłonne i inne. Znane są także przypadki gruźlicy wielonarządowej.

 Prątki kwasooporne widoczne w preparacie

Czynnik etiologiczny

Gruźlicę człowieka wywołują prątki ludzkie (Mycobacterium tuberculosis nazywane też Mycobacterium tuberculosis hominis), zwane prątkami Kocha na cześć niemieckiego bakteriologa Roberta Kocha, który wyizolował bakterię w 1882 roku. Znacznie rzadziej zdarzają się zakażenia M. bovis, M. avium lub M. microtti. Zakażenie poszczepienne może u osób z osłabioną odpornością wywołać szczep BCG (atenuowany M. bovis). Patogenny dla bydła jest przede wszystkim prątek bydlęcy (M. bovis). Wszystkie te gatunki określa się wspólną nazwą Mycobacterium complex - prątki właściwe. Prątki wrażliwe są na popularne środki czyszczące, promienie nadfioletowych (giną w świetle słonecznym), temperaturę.

czytaj dalej ...