Nadciśnienie tętnicze (HA, AH) (łac. hypertonia arterialis)
Nadciśnienie tętnicze (HA, AH) (łac. hypertonia arterialis) - choroba układu krążenia, która charakteryzuje się stale lub okresowo podwyższonym ciśnieniem tętniczym krwi. Zdecydowana większość (ponad 90%) przypadków nadciśnienia ma charakter pierwotny, tzn. bez znanej somatycznej przyczyny, którą da się usunąć interwencją medyczną.
Etiologia nadciśnienia tętniczego pierwotnego nie została w pełni ustalona. Uważa się, że odgrywają w niej rolę czynniki genetyczne i środowiskowe. Pozostałe przypadki to choroba o charakterze wtórnym, gdy dobrze jest znana przyczyna choroby, np.: choroby nerek, choroby gruczołów dokrewnych lub choroby mózgu.
Spis treści
1 Klasyfikacja nadciśnienia tętniczego
2 Epidemiologia
3 Etiologia i patogeneza
3.1 Nadciśnienie pierwotne
3.2 Nadciśnienie wtórne
4 Diagnostyka
4.1 Technika pomiaru ciśnienia
5 Ocena ryzyka
6 Choroba nadciśnieniowa
7 Powikłania
7.1 Stadia nadciśnienia tętniczego wg WHO
7.1.1 Subkliniczne uszkodzenia narządowe
7.1.2 Retinopatia nadciśnieniowa
8 Zapobieganie nadciśnieniu - zmiana stylu życia
8.1 Normalizacja masy ciała
8.2 Ograniczenie spożycia soli
8.3 Zwiększenie spożycia potasu
8.4 Umiarkowane spożycie alkoholu
8.5 Zaprzestanie palenie tytoniu
8.6 Aktywność fizyczna
8.7 Zalecenia dietetyczne
8.7.1 Dieta DASH (Dietary Approaches to Stop Hypertension)
8.7.2 Dieta Polymeal
8.8 Ciekawostki
9 Leczenie
9.1 Niefarmakologiczne
9.2 Farmakologiczne
9.2.1 Nadciśnienie pierwotne niepowikłane
9.2.2 Izolowane nadciśnienie skurczowe
9.2.3 Cukrzyca
9.3 Leczenie nadciśnienia wtórnego
10 Nadciśnienie tętnicze w ciąży
11 Nadciśnienie tętnicze u dzieci
Klasyfikacja nadciśnienia tętniczego
Polskie Towarzystwo Nadciśnienia Tętniczego przyjęło w 2003 klasyfikację nadciśnienia tętniczego zgodną z opublikowanymi w tym samym roku wytycznymi European Society of Hypertension (ESH) i European Society of Cardiology (ESC). Arbitralne wydzielenie wartości progowych jest uzasadnione ze względów praktycznych - ułatwia postępowanie diagnostyczne, lecznicze oraz rzutuje na rokowanie.
| Kategoria | Ciśnienie skurczowe (mmHg) | Ciśnienie rozkurczowe (mmHg) |
| Ciśnienie optymalne |
< 120 |
< 80 |
| Ciśnienie prawidłowe |
120–129 |
80–84 |
| Ciśnienie wysokie prawidłowe |
130–139 |
85–89 |
Nadciśnienie stopień 1 (łagodne) |
140–159 |
90–99 |
Nadciśnienie stopień 2 (umiarkowane) |
160–179 |
100–109 |
Nadciśnienie stopień 3 (ciężkie) |
≥ 180 |
≥ 110 |
| Nadciśnienie izolowane skurczowe |
≥ 140 |
< 90 |
Podane wartości dotyczą osób nieprzyjmujących leków przeciwnadciśnieniowych; w przypadku gdy wartości ciśnienia skurczowego i ciśnienia rozkurczowego należą do różnych kategorii, należy przyjąć kategorię wyższą.
W ogłoszonych w 2007 roku wytycznych ESH/ECH podtrzymały tę klasyfikację. Dodatkowo zalecono stopniowanie izolowanego nadciśnienia skurczowego wg stopni (1, 2 i 3) w zależności od wysokości ciśnienia skurczowego (analogiczne do nadciśnienia skurczowo-rozkurczowego).
czytaj dalej ...